Czujesz, że Twój wzrok się pogorszył? Chcesz zacząć nosić okulary, ale nie wiesz jakie? Koniecznie udaj się do specjalisty (optometrysty lub okulisty), który zbada Twój wzrok i przepisze receptę na odpowiednie okulary. Wtedy dowiesz się, jaką wadę wzroku posiadasz oraz jaka jest jej wielkość. Dodatkowo specjalista zaproponuje również odpowiednie soczewki okularowe oraz zmierzy inne parametry, niezbędne do wykonania okularów.

Czym jest recepta na okulary i jak ją czytać?

Recepta okularowa to specjalny druk wypełniany przez specjalistę po uprzednim dokładnym badaniu. Zawiera ona wszystkie dane konieczne do prawidłowego wykonania okularów korekcyjnych. Pełna recepta okularowa zawierać powinna informację o mocach sferycznych oraz ewentualnej mocy cylindra i jego osi lub addycji. Warto by znalazła się też na niej informacja o PD, czyli rozstawie źrenic.

Czym są te parametry na recepcie na okulary?

Moc sferyczna

Moc sferyczna (PWR) to podstawowy parametr określający wielkość wady refrakcji. Zapisywana jest zawsze jako wartość liczbowa z dodatkowym znakiem plus lub minus w zależności od typu wady. Soczewki okularowe o mocach minus przeznaczone są dla osób krótkowzrocznych, natomiast moce plusowe dla osób nadwzrocznych. Wartość refrakcji zaczyna się od 0,00 i zmienia się co 0,25. Wyrażana jest w dioptriach (D). Określenie PLAN oznacza moc 0,00

Moc cylindra (cylindryczna)

Moc cylindryczna (CYL) to jeden z dwóch parametrów służących do opisu soczewek okularowych korygujących astygmatyzm. Soczewka taka charakteryzuje się tym, że posiada różną moc sferyczną w dwóch prostopadłych do siebie przekrojach. Moc cylindra stanowi różnicę między mocami sferycznymi. Wartość mocy cylindrycznej zaczyna się od 0,25 i również o tyle się zmienia.

W Polsce najpopularniejszym sposobem zapisu mocy cylindrycznej jest zapis cylindrów ujemnych, z  tego też powodu na większości otrzymanych recept spotkasz się z zapisem CYL ze znakiem minus. Jeśli natomiast specjalista zastosuje zapis z cylindrem dodatnim, o nic się nie martw, to również jest dopuszczalna wersja. Optyk prawidłowo przeliczy moce i zastosuje odpowiednie soczewki.

Jeśli na Twojej recepcie miejsce do wpisania wartość mocy cylindrycznej jest nieuzupełnione, najwidoczniej nie masz astygmatyzmu.

Oś cylindra

Oś cylindra (AX, AXIS) to drugi parametr służący do opisu soczewek okularowych korygujących astygmatyzm. Określa on położenie mocy sferycznej. Wartość osi cylindra mieści się w zakresie od 0 do 180 stopni i wzrasta co 1 stopień, przy czym oś 180 stopni = oś 0 stopni.

Addycja

Addycja (ADD) to różnica między mocą do dali i bliży lub inaczej mówiąc- dodatek do bliży. Zapisywana jest ona na recepcie w przypadku wystąpienia prezbiopii, inaczej zwanej starczowzrocznością.

Dal i Bliż

Wiersz z oznaczeniem „dal” oznacza korekcję okularową, która przeznaczona jest do codziennego użytku. Dzięki niej będziesz dobrze widział przedmioty znajdujące się w większej odległości.
„Bliż” mówi o korekcji okularowej przeznaczonej do ostrego widzenia przedmiotów znajdujących się w małej odległości. Okulary do bliży są często nazywane okularami do czytania.

OP i OL

Jest to oznaczenie kolejno oka prawego i oka lewego.

Odległość źrenic

Rozstaw źrenic (PD) to odległość od środka źrenicy do środka nasady nosa. Często podawana jest jako suma rozstawu OP i OL, czyli odległość od środka jednej źrenicy do środka drugiej źrenicy. Podawana jest w milimetrach. Jest to wartość konieczna do prawidłowego wykonania okularów korekcyjnych.

Jak długo ważna jest recepta okularowa?

Recepta na okulary korekcyjne, tak samo jak każda inna wystawiana przez lekarza recepta, posiada swój termin ważności. Standardowo w Polsce wynosi on 30 dni. Jest on jasno określony, ponieważ wada wzroku może ulec zmianie. Okulary zrobione na podstawie starej recepty mogą nie korygować odpowiednio aktualnej wady.

Termin realizacji recepty może być wydłużony tylko przez specjalistę, przez którego została ona wystawiona. Odbędzie się to po uprzednim potwierdzeniu, że wada wzroku się nie zmieniła.

Recepta na okulary NFZ

Jeśli na wizycie u lekarza pierwszego kontaktu otrzymałeś skierowanie do okulisty, możesz ubiegać się o dofinansowanie NFZ na okulary. Należy wtedy umówić się do specjalisty, który ma podpisaną umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia. Niestety termin wizyty może okazać się bardzo odległy, dlatego należy uzbroić się w cierpliwość.

Gdy przeszedłeś już badanie i otrzymałeś od specjalisty receptę okularową, należy udać się z nią do delegatury NFZ, która zazwyczaj znajduje się w każdym większym mieście.

Po wszystkich formalnościach, należy znaleźć zakład optyczny, który również ma podpisaną umowę z Narodowym Funduszem zdrowia. Refundacja NFZ na okulary wynosi:

• dla osoby dorosłej 70% ceny szkieł
• dla dzieci 100% ceny szkieł

Wartości te dotyczą najtańszych soczewek okularowych.

Okulary bez recepty

Coraz częściej w dużych marketach, aptekach czy nawet lokalnych sklepach spotkać można regały z okularami korekcyjnymi. Jeśli nie wiesz jaka jest Twoja wada wzroku, nie polecamy kupować okularów „na chybił trafił”. Mimo że początkowo ostrość widzenia może wydawać się lepsza, okulary mogą nie korygować wady w 100%. Objawi się to w przyszłości bólami głowy, zmęczeniem oczu, dekoncentracją i innymi niepożądanymi skutkami.

Dodatkowo gotowe okulary nie są dopasowane do Twoich indywidualnych potrzeb, takich jak, np. rozstaw źrenic. Nie posiadają one również dodatkowych powłok – utwardzenia czy antyrefleksu, przez co komfort ich użytkowania będzie dużo niższy.

Nie zwlekaj więc z wizytą u specjalisty. Będziesz miał wtedy pewność, że recepta zostanie wydana prawidłowo, a wykonane na jej podstawie okulary spełnią Twoje wszystkie oczekiwania.