Swędzenie oka to bardzo dyskomfortowa dolegliwość. Jest szczególnie uciążliwa, gdy występuje regularnie – wtedy może nawet utrudniać codzienne funkcjonowanie. Swędzenie jednego lub obojga oczu często skłania do niekontrolowanego pocierania lub drapania ich okolic. Może prowadzić to do powstawania dodatkowych podrażnień, a nawet do rozwoju infekcji. W tym artykule dowiesz się więcej na temat tego, co może oznaczać swędzenie oka. Sprawdź! 

Dlaczego swędzi oko?

Gdy zewnętrzne struktury narządu wzroku zostaną podrażnione, to swędzenie oczu stanowi jedną z naturalnych reakcji obronnych organizmu. Przyczyny swędzenia oczu mogą być różne. Należy je poznać, aby wiedzieć, jak w bezpieczny sposób pozbyć się tej dolegliwości. 

Alergia 

Jednym z najczęstszych powodów podrażnienia oczu jest reakcja alergiczna na konkretny czynnik. Swędzenie to tylko jeden z objawów, a często towarzyszą mu także zaczerwienienie, nadmierne łzawienie oraz uczucie pieczenia oczu. Warto wiedzieć, że np. objawy alergicznego zapalenia spojówek mogą się różnić w zależności od rodzaju alergenu. Jeśli jesteś uczulony na pyłki traw i drzew, symptomy mogą występować tylko o określonej porze roku. O tego typu alergii świadczyć będzie też kichanie, nawracający katar i zatkany nos w połączeniu z drapaniem w gardle i dusznościami. Oczy mogą swędzieć również wtedy, gdy masz uczulenie na sierść kota lub psa. Gdy pogłaskasz zwierzaka i przypadkiem dotkniesz okolic oczu może wystąpić reakcja alergiczna o różnym nasileniu. 

Smog

Podrażnienia pojawiają się też u wielu osób narażonych na stały kontakt z silnie zanieczyszczonym powietrzem. 

Zespół suchego oka lub zmęczenie oczu 

Kolejną możliwą przyczyną występowania uczucia swędzenia narządu wzroku jest zespół suchego oka, czyli zaburzenie produkcji łez. To schorzenie, z którym szacunkowo boryka się od 10 do prawie 20% Polaków. Występuje, gdy ilość filmu łzowego jest niewystarczająca, by właściwie nawilżyć gałkę oczną. Skutkuje to różnego rodzaju podrażnieniami: zaczerwienieniem, pieczeniem, swędzeniem. Zespół suchego oka niestety nie jest całkowicie wyleczalny. Osoby, którym doskwiera mogą jedynie walczyć z jego objawami za pomocą np. sztucznych łez – kropli do oczu. Regularne nawilżanie oczu zgodnie z zaleceniami specjalisty zazwyczaj skutecznie pozwala pozbyć się nieprzyjemnych dolegliwości – w tym właśnie swędzenia oczu. 

Uczucie swędzenia może pojawić się też wtedy, gdy oczy są po prostu zmęczone. Może stać się takie, gdy zbyt długo eksponowane są na:

– silny wiatr,
– dym, kurz i pyły,
– opary chemiczne,
– światło niebieskie emitowane przez urządzenia cyfrowe. 

Nadmierne korzystanie z urządzeń cyfrowych bez odpowiedniej ochrony może wiązać się z wystąpieniem Syndromu Widzenia Komputerowego. CVS to przypadłość cywilizacyjna objawiająca się ogólnym przemęczeniem oczu, uczuciem suchości, pogorszeniem wzroku i bólami głowy i karku. Aby się przed nią chronić warto wyposażyć się w okulary do komputera (nawet te z mocą 0,00), które posiadają specjalną powłokę BLUE. Okulary tego typu bez problemu kupisz u optyków internetowych, np. w sklepie wOkularach.pl.

Ciało obce w oku

Swędzenie oka może być także wywołane obecnością w nim ciała obcego. Jeśli czujesz dyskomfort na powierzchni gałki ocznej lub w kąciku oka sprawdź, czy pod jedną z powiek nie dostała się rzęsa, muszka lub paproch. Aby zlokalizować intruza wystarczy delikatnie rozciągnąć powiekę w górę lub w dół – oczywiście należy najpierw zadbać o staranne umycie dłoni. Jeśli uda się Tobie go znaleźć, to możesz spróbować usunąć go palcem lub patyczkiem higienicznym. Jeżeli przyczyną podrażnionych oczu jest jednak bardziej poważny problem: opiłek, drzazga lub kawałek metalu, to powinieneś jak najszybciej udać się do lekarza lub na SOR. 

Infekcja

Inną poważną przyczyną swędzenia oczu jest infekcja, która może być wywołana przez bakterie, grzyby, wirusy, czynniki zewnętrzne lub pasożyty. Infekcje oczu, takie jak zapalenie spojówek czy rogówki, mogą mieć różne źródła, ale ich przebieg bywa podobny. Do charakterystycznych symptomów infekcji należą: 

– opuchlizna powiek, 
– światłowstręt, 
– swędzenie, 
– ropna wydzielina. Szczególnie widoczna jest rano, powoduje sklejanie się rzęs i powiek. 

Jeśli zauważysz u siebie wyżej wymienione objawy, niezwłocznie udaj się na badanie u okulisty, aby dokonać diagnozy i podjąć odpowiednie leczenie. Zwlekanie może prowadzić do powikłań, takich przeniesienie się infekcji na oboje oczu (jeśli w danym momencie występuje tylko na jednym). 

Jak radzić sobie ze swędzeniem oczu?

Pamiętaj jednak, że gdy swędzenie oczu u Ciebie wystąpi, nie musi od razu oznaczać infekcji. Jeśli dolegliwość ta wystąpiła u Ciebie jednorazowo, to możesz w łatwy sposób załagodzić ją kilkoma sposobami. 

1. Użyj kropli nawilżających.

Krople nawilżające to preparat, którego skład jest zbliżony do naturalnych ludzkich łez. Gdy pojawi się u Ciebie swędzenie lub też inne podrażnienia, takie jak pieczenie, to użycie ich powinno przynieść prawie natychmiastową ulgę. Są również bardzo dobrym rozwiązaniem na ciało obce w oku: jeśli nie potrafisz usunąć go samodzielnie lub gdy po prostu go nie widzisz, to przepłukanie oka sztucznymi łzami powinno pomóc. 

2. Stosuj zimne okłady.

Zimne okłady to doskonały sposób na zmęczone i napięte gałki oczne. Wystarczy, że schłodzisz zaparzone wcześniej torebki herbaty lub ziół (szałwi, rumianku) i położysz na zamknięte powieki na kilka lub kilkanaście minut. 

Profilaktyka swędzenia oczu

Warto też dbać o profilaktykę swędzenia oczu. W tym celu staraj się:

– Zachowywać higienę pracy przed monitorami. Przeczytaj więcej o ochronie oczu podczas pracy przed komputerem.

– Wprowadzić do swojej diety elementy wspomagające pracę oczu. Zadbaj o to, by pojawiły się w niej kwasy omega-3 i omega-6, a także witamina A i cynk. Zalecane jest również zrezygnowanie z używek. 

– Chronić oczy przed promieniami ultrafioletowymi. UV nie tylko męczą oczy, ale również przyspieszają procesy starzenia się siatkówki. 

Swędzenie oczu a sztuczne rzęsy

Może zdarzyć się, że silne swędzenie oczu wystąpi po zabiegu przedłużania rzęs. Jeśli podrażnienie pojawi się zaraz po zabiegu – to raczej nie powinno budzić to niepokoju. Jeżeli jednak zabieg został wykonany jakiś czas temu (np. 1 godzinę), a swędzenie nie ustaje, to może oznaczać to uczulenie na klej kosmetyczny. W takim przypadku najlepiej skonsultować się z osobą, która wykonywała zabieg i stale monitorować oczy.  

Swędzenie oka – przesądy 

Oprócz medycznych wyjaśnień, dlaczego swędzi oboje lub jedno z oczu, istnieje również wiele przesądów związanych z tym zjawiskiem. 

– Porzekadła podają, że gdy nagle poczujesz silne swędzenie obojga oczu to oznacza to, że ktoś właśnie o Tobie myśli. 

– Swędzenie lewego oka według przesądów oznacza pecha lub zwiastuje zobaczenie czegoś złego, obrzydliwego. Swędzenie prawego oka to zaś pozytywny sygnał: oznacza, że w najbliższej przyszłości wydarzy się coś dobrego.

Bibliografia: 

E. Bogacka, J. Czajkowski, J. Małolepszy, Alergiczne choroby oczu, Wyd. Medyczne Górnicki, 2021
https://www.mp.pl/pacjent/objawy/73993,swiad-oczu
https://www.wokularach.pl/blog/swedzenie-oczu-przyczyny-i-leczenie